Tomak Oyunu Nedir, Nasıl Oynanır?


Tomak Oyunu Nedir, Nasıl Oynanır?

Tomak Oyunu Nedir?

Tomak Türkçe bir sözcük olup Kırgızların kalpağa ve av yaptıkları doğan kuşunun başına taktıkları başlığa “tomak” derlerdi.

Tomak Oyunu Nasıl Ortaya Çıktı?

Tomak oyunundan ilk bahseden kişi I. Mahmud’un günlüğünü tutan Salâhi Efendi’dir.

Sultan I. Mahmud’dan Sultan II. Mahmud’a kadar ki Osmanlı padişahlarının bu oyundan çok hoşlandıkları ruznamelerinden açıkça anlaşılmaktadır. Enderunlu ağalar da, padişahın tomak seyretmek istemesini büyük bir sevinçle karşılarlardı. Çünkü hareketli bir oyun olması nedeniyle padişahı neşelendirdiği için, sultan bol bol altın ihsan ederlerdi.

Tomak oyununda kullanılan Tomak, içi kar keçesiyle doldurulmuş yumruk büyüklüğünde meşin toplar olup, 70-80 cm uzunluğunda 6 adet sırımdan örülmüş bir sapa bağlıdır. Bu sapın ucundan tutularak hasmın sırtına top kısmıyla vurulurdu.

Tomak Oyunu Nasıl Oynanır?

  • Padişah, tomak oynanmasını istediği vakit bu isteğini Silahdar Ağa’ya, o da Başçavuş Ağa’ya bildirirdi. Baş Çavuş Ağa, Nöbetçi Çavuş’a iletince Çavuş, “emr-i hümayun”u Enderunlu ağalara “ilan” eder. Bundan sonra altışar kişiden iki takım olan “tomak”çıların alay başlarına altışar tomak verilir.
  • Alay başları aldıkları tomakları takım arkadaşlarına dağıtır.
  • Tomak oynayacak ağalar, Enderun’a mahsus olan başlarındaki sırmalı takyeleri çıkarıp, onun yerine “kalıp işi” denilen kavukları giyerlerdi.
  • Alayların meydana çıkması, Silahdar Ağa tarafından işaretle bildirilince alay başları önce diğerleri arkasında ilerleyerek alayın ortasına gelip “yüzlerini padişaha çevirip yere değecek şekilde temanna adab ve erkânını yaptıktan” sonra vuruşmaya başlarlar.
  • Vuruşma kuralı hasmın yalnızca sırtına vurmaktır. Vücudun başka bir bölgesine vurmak yasaktır. Ancak padişah izin verirse baş, göz, kulak gözetilmeden her yere vurulurdu.
  • Oyunun süresi yoktur. Padişah ne zaman bitirmek isterse o ana dek oyun sürer.
  • Tomak oynanırken Enderun saz takımı, oyuncuları coşturucu makam ve usulde saz eserleri çalar.
  • Oyunun bitmesi istenilince, oyunculara ne kadar bahşiş verileceği padişah tarafından Silahdar Ağaya bildirir ve Çantacı denilen ağanın taşıdığı çanta içindeki paralardan verilerek oyuncular ödüllendirilirdi.

TAKİP ET   Google News Abone Ol

Etiketler:


Bir Yorum Yaz